کج شدن ناگهانی صورت یکی از علائم اصلی سکته مغزی است، اما فلج بل یا فلج عصب صورت هم دقیقاً همین علامت را ایجاد می‌کند. این دو بیماری علت، درمان و پیش‌آگهی کاملاً متفاوتی دارند. در این مقاله تفاوت‌های این دو را توضیح می‌دهیم.
فلج بل چیست؟
فلج بل التهاب و ورم عصب صورت (عصب هفتم) است که معمولاً پس از عفونت‌های ویروسی رخ می‌دهد. عصب صورت حرکت عضلات یک طرف صورت را کنترل می‌کند و آسیب آن باعث افتادگی کامل یک طرف صورت می‌شود. فلج بل معمولاً طی چند ساعت تا دو روز پیشرفت می‌کند و در اغلب بیماران طی چند هفته تا چند ماه بهبود پیدا می‌کند. برای آشنایی با علائم سکته، راهنمای علائم سکته مغزی را ببینید.
تفاوت اصلی: پیشانی
مهم‌ترین نکته افتراقی، وضعیت پیشانی است. در سکته مغزی، بخش پایینی صورت (دهان و گونه) درگیر است اما بیمار معمولاً می‌تواند پیشانی خود را چین بیندازد و چشمش را ببندد، چون پیشانی از هر دو نیمکره مغز عصب می‌گیرد. در فلج بل، کل یک طرف صورت از پیشانی تا چانه درگیر است و بیمار نمی‌تواند ابرو را بالا ببرد یا چشمش را کامل ببندد.
علائم همراه
- سکته: ضعف یا بی‌حسی دست و پا، اختلال گفتار، عدم تعادل یا اختلال دید همراه با کج شدن صورت
- فلج بل: فقط صورت درگیر است؛ ممکن است درد پشت گوش، حساسیت به صدا در یک گوش، تغییر چشایی و کاهش اشک یک چشم وجود داشته باشد
- سکته: شروع ناگهانی در چند ثانیه یا دقیقه
- فلج بل: پیشرفت در طول چند ساعت تا یک یا دو روز
چه باید کرد؟
با وجود این تفاوت‌ها، تشخیص در خانه همیشه قطعی نیست. هر کج شدن ناگهانی صورت باید در اورژانس بررسی شود تا سکته رد شود. اگر تشخیص فلج بل باشد، درمان با کورتون در ۷۲ ساعت اول بهترین نتیجه را دارد و محافظت از چشم با قطره و پماد برای جلوگیری از خشکی قرنیه ضروری است.
فیزیوتراپی صورت در برخی بیماران فلج بل کمک‌کننده است. علائم سکته را با آزمون ساده BE FAST می‌توانید بررسی کنید.
بیماری‌های دیگری که صورت را کج می‌کنند
- عفونت‌های گوش میانی و سندرم رمسی هانت (زونای گوش)
- بیماری لایم و برخی عفونت‌ها
- تومورهای مسیر عصب صورت
- ضربه به سر یا صورت
پرسش‌های رایج
چطور بفهمیم کج شدن صورت سکته است یا فلج بل؟
اگر بیمار می‌تواند پیشانی را چین بیندازد و علائم دیگری مثل ضعف دست یا اختلال گفتار دارد، احتمال سکته بیشتر است. اما تشخیص قطعی فقط در بیمارستان ممکن است.
آیا فلج بل خطرناک است؟
فلج بل معمولاً تهدیدکننده حیات نیست و اغلب بیماران بهبود پیدا می‌کنند. مهم‌ترین خطر آن آسیب به چشم به دلیل بسته نشدن پلک است.
آیا فلج بل می‌تواند به سکته تبدیل شود؟
خیر. این دو بیماری متفاوت‌اند. اما برخی عوامل خطر مثل دیابت و فشار خون بالا در هر دو مشترک است.
جمع‌بندی
سکته مغزی و فلج بل هر دو صورت را کج می‌کنند، اما در سکته معمولاً پیشانی سالم است و علائم عصبی دیگری هم وجود دارد. با این حال هر کج شدن ناگهانی صورت را اورژانس بدانید تا سکته رد شود.
دکتر سکته مغزی در شهرهای مختلف
مطالب مرتبط
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جای معاینه و تشخیص پزشک را نمی‌گیرد.