خانواده‌ها گاهی می‌بینند بیمار سکته‌ای با یک حرف ساده یا حتی بدون دلیل گریه‌اش می‌گیرد و نمی‌تواند آن را کنترل کند. گاهی همین بیمار در موقعیتی نامناسب به خنده می‌افتد. این حالت لزوماً نشانه غم عمیق نیست و ممکن است اختلالی به نام بی‌ثباتی هیجانی باشد. در این مقاله علت و درمان گریه بعد از سکته را توضیح می‌دهیم.
بی‌ثباتی هیجانی یا PBA چیست؟
در این اختلال، مسیرهای مغزی که بیان احساسات را کنترل می‌کنند آسیب دیده‌اند. نتیجه، گریه یا خنده ناگهانی، شدید و کوتاه است که با احساس واقعی بیمار تناسب ندارد. بیمار ممکن است بگوید غمگین نیست اما نمی‌تواند جلوی گریه را بگیرد. این حالت برای بیمار خجالت‌آور است و ممکن است او را از حضور در جمع دور کند. برای آشنایی با سایر عوارض، راهنمای عوارض بعد از سکته را بخوانید.
تفاوت با افسردگی
در افسردگی، غم و ناامیدی پایدار است و روزها و هفته‌ها ادامه دارد، همراه با بی‌علاقگی، اختلال خواب و اشتها. در بی‌ثباتی هیجانی، حمله‌های گریه کوتاه و ناگهانی‌اند و بین آن‌ها خلق بیمار ممکن است طبیعی باشد. البته این دو می‌توانند با هم وجود داشته باشند و تشخیص قطعی با پزشک است.
علائم
- گریه یا خنده ناگهانی و غیرقابل کنترل
- شدت واکنش بسیار بیشتر از موقعیت
- کوتاه بودن حمله‌ها، از چند ثانیه تا چند دقیقه
- تبدیل گاه‌به‌گاه خنده به گریه
- ناتوانی بیمار در متوقف کردن آن
درمان
در بسیاری از بیماران، این حالت با گذشت زمان کمتر می‌شود. در موارد آزاردهنده، پزشک ممکن است داروهایی مثل برخی ضدافسردگی‌ها را تجویز کند که اغلب در دوز پایین هم مؤثرند. انتخاب دارو و دوز آن باید توسط متخصص مغز و اعصاب یا روانپزشک انجام شود.
روش‌های رفتاری هم کمک می‌کنند؛ مثلاً وقتی بیمار احساس می‌کند حمله در راه است، نفس عمیق آهسته بکشد، موضوع فکرش را عوض کند یا وضعیت بدنش را تغییر دهد.
نقش خانواده
به بیمار اطمینان دهید که این حالت بخشی از بیماری است و تقصیر او نیست. هنگام حمله، خونسرد بمانید، توجه زیادی به آن نکنید و بعد از پایان آن گفتگو را ادامه دهید. توضیح دادن این وضعیت به اطرافیان، از سوءتفاهم و خجالت بیمار جلوگیری می‌کند.
پرسش‌های رایج
آیا گریه بعد از سکته طبیعی است؟
گریه به دلیل غم از تغییرات زندگی طبیعی است، اما گریه ناگهانی و غیرقابل کنترل ممکن است بی‌ثباتی هیجانی باشد و درمان دارد.
گریه بی‌اختیار تا کی ادامه دارد؟
در بسیاری از بیماران طی چند ماه کمتر می‌شود؛ در برخی ماندگارتر است و با دارو کنترل می‌شود.
آیا باید بیمار را از گریه منع کرد؟
خیر. سرزنش یا منع کردن فشار روانی را بیشتر می‌کند؛ آرامش و درک خانواده کمک‌کننده‌تر است.
جمع‌بندی
گریه یا خنده ناگهانی و غیرقابل کنترل بعد از سکته ممکن است بی‌ثباتی هیجانی باشد که با افسردگی تفاوت دارد. این حالت اغلب با زمان کمتر می‌شود و دارو و روش‌های رفتاری و درک خانواده به کنترل آن کمک می‌کنند.
دکتر سکته مغزی در شهرهای مختلف
مطالب مرتبط
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جای معاینه و تشخیص پزشک را نمی‌گیرد.