تشخیص سکته مغزی فقط با دیدن علائم کامل نمیشود. پزشکان برای تعیین نوع سکته، محل آن، بافت قابل نجات و علت سکته از روشهای مختلفی استفاده میکنند. در این مقاله هر یک از این روشها و کاربردشان را به زبان ساده توضیح میدهیم.
سیتیاسکن مغز
اولین و سریعترین آزمایش هر بیمار مشکوک به سکته است. سیتیاسکن بدون تزریق در چند دقیقه خونریزی را با دقت بالا نشان میدهد. در ساعتهای اول سکته ایسکمیک ممکن است طبیعی باشد، اما همین طبیعی بودن برای تصمیم درباره داروی حلکننده لخته کافی است. نقش تشخیص در مسیر درمان را در راهنمای درمان سکته مغزی ببینید.
سیتیآنژیوگرافی و سیتیپرفیوژن
با تزریق ماده حاجب، سیتیآنژیوگرافی رگهای مغز و گردن را نشان میدهد و انسداد رگهای بزرگ را که نیاز به ترومبکتومی دارند مشخص میکند. سیتیپرفیوژن جریان خون مغز را نقشهبرداری میکند و نشان میدهد چه مقدار بافت هنوز قابل نجات است؛ بهویژه در بیمارانی که دیر رسیدهاند یا در خواب سکته کردهاند.
امآرآی مغز
امآرآی دقیقترین روش برای دیدن سکته ایسکمیک است. توالی DWI سکته را از دقایق اول نشان میدهد و سکتههای بسیار کوچک ساقه مغز و مخچه را که در سیتیاسکن دیده نمیشوند، آشکار میکند. امآرآنژیوگرافی هم رگها را بدون اشعه نشان میدهد. محدودیت امآرآی زمان طولانیتر و دسترسی کمتر در اورژانس است.
سونوگرافی داپلر رگهای گردن
روشی بیخطر و ارزان برای بررسی تنگی شریانهای کاروتید و ورتبرال است. نتیجه آن تعیین میکند آیا بیمار به جراحی یا استنت رگ گردن نیاز دارد یا نه. داپلر ترانسکرانیال هم جریان خون رگهای داخل جمجمه را بررسی میکند.
بررسی قلب
- نوار قلب: تشخیص فیبریلاسیون دهلیزی و آسیب قلبی
- هولتر: ثبت ریتم قلب در ۲۴ ساعت تا چند روز برای پیدا کردن AF حملهای
- اکوکاردیوگرافی: بررسی لخته داخل قلب، دریچهها و سوراخ بین دهلیزها
- اکوی از راه مری: تصویر دقیقتر قلب در بیماران انتخابشده
آزمایشهای خون
- قند خون: برای رد افت قند که علائمی شبیه سکته میدهد
- شمارش سلولهای خون و پلاکتها
- آزمایشهای انعقادی، بهویژه در مصرفکنندگان ضدانعقاد
- چربی خون و HbA1c
- در بیماران جوان، آزمایشهای تخصصی انعقادی و خودایمنی
بسیاری از این بررسیها برای پیدا کردن علت سکته انجام میشوند؛ چون بدون دانستن علت، پیشگیری از سکته دوم ممکن نیست. درباره بازه زمانی درمان در زمان طلایی سکته مغزی خواندهاید.
پرسشهای رایج
آیا سکته در سیتیاسکن دیده میشود؟
خونریزی تقریباً همیشه دیده میشود. سکته ایسکمیک ممکن است در ساعات اول در سیتیاسکن طبیعی باشد و بعد از ۲۴ ساعت یا در امآرآی بهتر دیده شود.
آیا نوار مغز برای تشخیص سکته کاربرد دارد؟
نوار مغز برای تشخیص سکته استفاده نمیشود، اما برای بررسی تشنج بعد از سکته کاربرد دارد.
چرا بعد از سکته اکو قلب لازم است؟
برای پیدا کردن لخته داخل قلب، بیماری دریچه یا سوراخ بین دهلیزها که میتواند علت سکته باشد.
جمعبندی
تشخیص سکته با سیتیاسکن شروع میشود و با آنژیوگرافی، امآرآی، داپلر، بررسی قلب و آزمایشهای خون کامل میشود. هدف این بررسیها هم انتخاب درمان فوری و هم پیدا کردن علت سکته برای پیشگیری است.
دکتر سکته مغزی در شهرهای مختلف
مطالب مرتبط
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جای معاینه و تشخیص پزشک را نمیگیرد.